วันนี้ในอดีต : 25 พฤษภาคม


ราล์ฟ วัลโด อีเมอร์สัน.jpg

วันเกิด ราล์ฟ วัลโด อีเมอร์สัน นักปรัชญาชาวอเมริกัน

25 พฤษภาคม พ.ศ.2346 วันเกิด ราล์ฟ วัลโด อีเมอร์สัน (Ralph Waldo Emerson) กวี นักเขียนและนักปรัชญาชาวอเมริกัน ผู้นำขบวนการเคลื่อนไหวปรัชญา จิตนิยมอุตรวิสัย (Transcendentalism) ในต้นศตวรรษที่ 19 อีเมอร์สันเกิดที่แมสซาชูเส็ตส์ ตอนแปดขวบบิดาเสียชีวิต เขาต้องทำงานส่งตัวเองเรียนจนจบมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด เริ่มต้นทำงานเป็นครู ในปี 2372 ได้บวชเป็นบาทหลวงที่โบสถ์ยูนิทาเรียน (Unitarian) อีกสองปีต่อมาภรรยาของเขาเสียชีวิต เขาเริ่มเกิดความคลางแคลงใจในศาสนา จึงลาออกในปี 2375 ปีต่อมาเขาเดินทางไปเที่ยวยุโรปอยู่หนึ่งปี ที่นี่เขาได้พบกับนักคิดนักเขียนคนสำคัญอย่าง เวิร์ดสเวิร์ธ (William Wordsworth) จอห์น มิลล์ (John Stuart Mill) และ โธมัส คาร์ลีลย์ (Thomas Carlyle) ก่อนจะกลับอเมริกามาเขียนหนังสืออย่างจริงจัง ในปี 2378 อีเมอร์สันกับพรรคพวกก่อตั้ง Transcendental Club ปีต่อมาเขาตีพิมพ์ Nature หนังสือรวมบทความเล่มแรก ซึ่งได้สะท้อนแนวคิดทางปรัชญาจิตนิยมอุตรวิสัย ซึ่งมีความเชื่อว่า สิ่งที่มนุษย์รับรู้จะต้องผ่านการทำงานของจิตเสียก่อน มนุษย์จะรับรู้ความจริงโดยไม่ผ่านการทำงานของจิตไม่ได้ และระบบการทำงานของจิตอยู่เหนือประสบการณ์ จากนั้นเขาได้ออกไปบรรยายตามสถาบันการศึกษาต่างๆ และเริ่มมีชื่อเสียงในอเมริกา เขาเขียนบทความและบทกวีไว้จำนวนมาก ผลงานที่สำคัญได้แก่ The Conduct of life, Nature and Other Writings และ Society and Solitude อีเมอร์สันเสียชีวิตเมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 2425 นับเป็นนักปราชญ์ที่มีอิทธิพลมากที่สุดคนหนึ่งของอเมริกา

 

สมเด็จพระปิ่นเกล้า.jpg

พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็นพระมหากษัตริย์

25 พฤษภาคม พ.ศ.2394 พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็นพระมหากษัตริย์ พระองค์ที่ 2 ในรัชกาลที่ 4 ทรงมีพระนามเดิมว่า สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าจุฬามณี กรมขุนอิศเรศรังสรรค์ เสด็จพระราชสมภพเมื่อวันที่ 4 กันยายน 2351 หลังจากที่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 เสด็จสวรรคตเมื่อวันที่ 2 เมษายน 2394 ขุนนางผู้ใหญ่ได้กราบทูลเชิญ เจ้าฟ้ามงกุฎ สมมติเทวาวงศ์พงษ์อิศรกษัตริย์ ซึ่งขณะนั้นได้ผนวชอยู่ที่วัดบวรนิเวศวิหาร ให้เสวยราชสมบัติเป็น พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 จากนั้นพระองค์ได้ทรงมีพระราชดำริว่า สมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอเจ้าฟ้าจุฬามณี ทรงมีพระปรีชาสามารถรอบรู้ในการพระนคร และการต่างประเทศ ตลอดจนขนบธรรมเนียมต่างๆ อีกทั้งพระบรมวงศานุวงศ์และเสนาบดีนิยมนับถือมาก จึงโปรดเกล้าให้จัดพระราชพิธีอุปราชาภิเษก ขึ้นเป็น พระมหาอุปราช พระราชวังบวรสถานมงคล พร้อมทั้งพระราชทานพระนามอย่างพระเจ้าแผ่นดินว่า พระปวเรนทราเมศมหิศเรศรังสรรค์ฯ พระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระเกียรติยศเป็นอย่างพระเจ้าแผ่นดิน เหมือนเมื่อสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ทรงยกย่องสมเด็จพระเอกาทศรถ ราชอนุชามหาอุปราชครั้งกรุงเก่า ชาวต่างประเทศรู้จักพระองค์ในนาม "the second king" พระราชพิธีอุปราชาภิเษกให้มีพระมหากษัตริย์ 2 พระองค์นี้ เกิดขึ้นเพียงครั้งเดียวสมัยรัชกาลที่ 4 ต่อมา สมัยรัชกาลที่ 5 ได้ทรงยกเลิกตำแหน่งวังหน้า และปฏิรูประบบการปกครองใหม่ ให้มกุฎราชกุมารเป็นผู้สืบต่อราชสมบัติ

 

คลองดำเนินสะดวก-horz.jpg

คลองดำเนินสะดวก เปิดใช้งานเป็นวันแรก

25 พฤษภาคม พ.ศ.2411 คลองดำเนินสะดวก เปิดใช้งานเป็นวันแรก หลังจากที่ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ได้ทรงพระราชดำริ เมื่อปี 2409 เห็นว่าการคมนาคมที่ไปมาระหว่างกรุงเทพฯ - สมุทรสาคร โดยมีคลองภาษีเจริญเป็นเส้นทางคมนาคม ช่วยทำการสัญจรไปมาได้สะดวกดี ถ้ามีคลองระหว่างกรุงเทพฯ - สมุทรสงคราม และราชบุรีก็จะสะดวกขึ้นอีกเป็นอันมาก การไปมาหาสู่โดยทางน้ำก็จะมีความสามารถและคล่องตัวมากยิ่งขึ้น รัชกาลที่ 4 ทรงโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) เป็นผู้อำนวยการขุดคลอง โดยมี สมเด็จพระยาบรมหาศรีสุริยวงศ์ เป็นผู้ควบคุมดูแล เริ่มขุดในปี 2409 เริ่มจากแม่น้ำท่าจีนบริเวณปากคลองบางยาง อ. บ้านแพ้ว จ. สมุทรสาคร ไปเชื่อมต่อกับแม่น้ำแม่กลอง ที่ ต. บางนกแขวก อ. บางคนที จ. สมุทรสงคราม โดยใช้กำลังของทหาร ข้าราชการ ประชาชน ตลอดจนแรงงานชาวจีนที่ร่วมกันขุด โดยใช้แรงงานคนล้วนๆ ไม่ใช้เครื่องจักรหรือเครื่องทุ่นแรง ใช้เวลาในการขุดประมาณสองปีเศษจึงเสร็จ สิ้นงบประมาณในการขุด 1,400 ชั่ง หรือประมาณ 112,000 บาท คลองดำเนินสะดวกยาว 840 เส้น หรือประมาณ 32 กม. รัชกาลที่ 4 ทรงเห็นว่าคลองนี้ขุดได้ตรง สะดวกต่อการสัญจร จึงพระราชทานนามให้เป็นมงคลว่า "คลองดำเนินสะดวก" ปัจจุบันคลองแห่งนี้ได้กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของจังหวัดราชบุรีคือ ตลาดน้ำดำเนินสะดวก

 

จอห์น เอฟ-horz.jpg

จอห์น เอฟ. เคเนดี ประกาศจุดมุ่งหมายที่จะส่งมนุษย์ไปยังดวงจันทร์

25 พฤษภาคม พ.ศ.2504 จอห์น เอฟ. เคเนดี (John F. Kennedy) ประธานาธิบดีแห่งสหรัฐอเมริกาประกาศจุดมุ่งหมายที่จะ "ส่งมนุษย์ไปยังดวงจันทร์และส่งกลับมาสู่พื้นโลกอย่างปลอดภัย" ("landing a man on the Moon and returning him safely to the Earth") ซึ่งต่อมาได้กลายเป็น โครงการ อพอลโล (Project Apollo) และสามารถส่ง นีล อาร์มสตรอง (Neil Armstrong) และ เอดวิน "บัซ" อัลดริน (Edwin ’Buzz’ Aldrin) มนุษย์คู่แรกไปเหยียบดวงจันทร์สำเร็จเป็นครั้งแรกเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม 2512 กับยานอวกาศ อพอลโล 11 (Apollo 11)

 

 

ข้อมูล: guru.sanook